پژوهش حاضر با هدف فهم تجارب زیسته دانشجو معلمان از برنامه درسی اجرا شده رشته آموزش ابتدایی دانشگاه فرهنگیان انجام گرفت.  رویکرد پژوهش کیفی و روش پژوهش پدیدارشناسی توصیفی مبتنی بر نظریه هوسرل بود، مشارکت کنندگان پژوهش را دانشجومعلمان رشته آموزش ابتدایی دانشگاه فرهنگیان اراک تشکیل می داد. که با استفاده از رویکرد نمونه گیری هدفمند و با استفاده از مصاحبه نیمه ساختارمند با 65 نفر  از دانشجویان رشته آموزش ابتدایی دانشگاه فرهنگیان اراک صورت گرفت. تحلیل داده ها به روش توصیفی مبتنی بر رویکرد کلایزی بود که با استفاده از نرم افزار مکس کیودا 12 اجرا گردید. یافته های پژوهش حاکی از آن بود که در فرایند کدگذاری ها تعداد4 مقوله اصلی(تقلیل محقق) 22 مقوله فرعی (تقلیل یافته) و 55 مقوله باز(تعلیق یافته) شناسایی گردید. تجارب زیسته دانشجویان در کدهای اصلی و فرعی هم راستا ولی در کدهای باز متفاوت بود. کدهای اصلی عبارت بود از، کسب توانایی در زمینه روش تدریس، بهره گیری از فناوری اطلاعات و ارتباطات، توسعه توانایی شناختی، کمک به دانش آموزان درحل مشکلات یادگیری. در نتایج پژوهش مشاهده گردید تجارب کسب شده دانشجومعلمان با سرفصل های برنامه درسی رشته آموزش ابتدایی هم پوشانی وجود داشته که دلالت بر همسویی با اهداف قصد شده ی برنامه درسی رشته آموزشی ابتدایی دانشگاه  فرهنگیان داشته است.

پژوهش حاضر با هدف واکاوی نظرات دانش ­آموختگان و دانشجو­معلمان در خصوص برنامه ­درسی زایدرشته آموزش ابتدایی انجام شده ­است. رویکرد پژوهش کیفی و روش آن تحلیل مضمون می­باشد. نمونه ­گیری به شیوه هدفمند بوده و 18 نفر جهت مشارکت با روش مصاحبه نیمه ­ساختاریافته انتخاب شدند. یافته ­ها نشان می­ دهد که بخش ­هایی از محتوای برنامه ­درسی این رشته به دلیل تئوری ­بودن، تکراری ­بودن، قدیمی­ بودن، منبع نامناسب، عدم ­تناسب دروس اختیاری و اجباری زاید و ناکارآمد هستند که بیش­ترین فراوانی دروس زاید هم مربوط به دروس عمومی و تعلیم و تربیت اسلامی است. همچنین، بخش ­هایی از برنامه درسی هم به دلیل تجارب یادگیری، زاید تلقی می­شوند که مشارکت ­کنندگان به نقش استاد، دانشجو و ارزشیابی اشاره کردند. نتایج نشان ­داد که در بعد محتوا، ضروری است بخش ­هایی از برنامه ­درسی عمومی، حذف و به دروس تخصصی و تخصصی-تربیتی اختصاص یابد. در بخش تجارب یادگیری هم می ­بایست فرایند اجرای و ارزشیابی برنامه­ درسی مورد بازبینی قرارگیرد و زمینه ­ای برای افزایش انگیزه دانشجو­معلمان فراهم­ گردد.

پیشینه و اهداف: هدف اصلی مقاله حاضر بررسی چالش های آموزش دانش پداگوژی ریاضی به دانشجومعلمان رشته آموزش ابتدایی می باشد. فاصله زیادی بین آموخته های ریاضی دانشجومعلمان در دانشگاه فرهنگیان و ریاضیاتی که قرار است به دانش آموزان تدریس کنند، وجود دارد. پژوهش های انجام شده در ارتباط با دانش پداگوژی ریاضی حاکی از آن است که برخلاف دانش های " ریاضی" و " پداگوژی" ـ که دانش هایی کاملا مشخص و تعریف شده در فرایند آموزش معلمان دوره ابتدایی می باشند ـ دانش "پداگوژی ریاضی" و آموزش آن در برنامه درسی آموزش دانشجومعلمان، با مشکلات فراوانی همراه است. پژوهش های انجام شده نشان می دهد که همبستگی قوی و معناداری بین دانش پداگوژی ریاضی معلمان و کیفیت تدریس آنها به دانش آموزان وجود دارد. روش ها: این پژوهش جزء پژوهش های کیفی می باشد که با روش تحلیل محتوای مصاحبه های نیمه ساختار یافته با هفت نفر از آموزشگران ریاضی و 19 نفر از دانشجومعلمان آموزش ابتدایی، انجام شده است . یافته ها: پس از تحلیل داده ها با روش کدگذاری باز، هفت مولفه به عنوان مهمترین چالش های آموزش دانش پداگوژی ریاضی شناسایی شدند. نتیجه گیری: در حال حاضر با توجه به برنامه های درسی قصد شده، اجرا شده و کسب شده در حوزه آموزش ریاضی به دانشجومعلمان رشته آموزش ابتدایی، لازم است که فرایند آموزش دانش پداگوژی ریاضی ابتدایی ـ با استناد به مولفه های استخراج شده از پژوهش حاضر ـ به طور جدی و اساسی مورد بازنگری قرار گیرد.

این پژوهش به منظور «بررسی برنامه درسی تجربه شده دانشجویان کارشناسی ناپیوسته رشته آموزش ابتدایی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تربت حیدریه» انجام شده است. روش تحقیق پیمایشی بوده است و جامعه آماری، اعضای هیات علمی و مدرسین 15 نفر و دانشجویان ترم آخر کارشناسی رشته آموزش ابتدایی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تربت حیدریه 50 نفر بودند. که کل جامعه آماری به عنوان نمونه مورد پژوهش قرار گرفتند. ابزار گردآوری اطلاعات، پرسشنامه محقق ساخته و مشاهده نظام یافته بود که روایی و پایایی آن مورد تایید قرار گرفت. از آزمون t تک نمونه ای و t مستقل برای تحلیل داده ها استفاده گردید. نتایج نشان داد که استادان و دانشجویان معتقدند بین برنامه درسی اجرا شده و تجربه شده، همخوانی وجود ندارد. در اجرای برنامه درسی، از دیدگاه دانشجویان، رویکرد بالنده و از دیدگاه استادان، رویکرد حمایتی موفق و حمایتی ناموفق برنامه درسی تعاملی بیشتر مورد توجه است. در مورد همخوانی برنامه درسی اجرا شده و تجربه شده (نهفته، تعاملی و یاد گرفته شده) بین استادان و دانشجویان اتفاق نظر وجود دارد.

هدف از این پژوهش، بررسی تأثیر آموزش ریاضی مبتنی بر فناوری بر توسعه دانش محتوایی تربیتی (PCK) دانشجومعلمان رشته آموزش ابتدایی است. این پژوهش از لحاظ هدف از نوع پژوهش ‏های کاربردی است که با استفاده از روش پژوهش شبه تجربی با پیش ‎آزمون و پس ‎آزمون اجرا شده است. جامعه پژوهش شامل 320 نفر از دانشجومعلمان دختر رشته آموزش ابتدایی دانشگاه فرهنگیان همدان بود که از بین آنها یک گروه به تعداد 23 دانشجومعلم با دیپلم علوم انسانی و یک گروه به تعداد 23 دانشجومعلم با دیپلم تجربی و ریاضی از طریق نمونه ‎گیری تصادفی ساده انتخاب شدند. ابزار جمع‎ آوری داده ‏ها، آزمون محقق ‏ساخته دانش محتوایی تربیتی ریاضی بود که دانش محتوایی تربیتی مربوط به مفاهیم ریاضی را در دو بخش پیش ‎آزمون و پس ‏آزمون، مورد ارزیابی قرار داد. در کلاس ‏های هر دو گروه، آموزش ریاضی مبتنی بر فناوری بر اساس MATLAB GUI و از طریق برنامه (MathsApp) در 10 جلسه دو ساعته انجام گرفت. در این پژوهش به منظور تحلیل داده‏ ها از آزمون ‏های آماری t همبسته با طرح اندازه‏ گیری مکرر و آزمون تحلیل کوواریانس استفاده شده است. نتایج یافته ‏ها نشان داد آموزش ریاضی مبتنی بر فناوری در توسعه دانش محتوایی تربیتی دانشجومعلمان رشته آموزش ابتدایی با دیپلم انسانی؛ و دانشجومعلمان رشته آموزش ابتدایی با دیپلم ریاضی و تجربی، تأثیر معنی ‏داری دارد. همچنین نتایج نشان داد در زمینه تأثیر آموزش ریاضی مبتنی بر فناوری در توسعه دانش محتوایی تربیتی دانشجومعلمان، تفاوت معنی ‎داری بین دو گروه وجود ندارد.

هدف پژوهش حاضر طراحی و اعتباربخشی الگوی فعالیت های فوق برنامه رشته آموزش ابتدایی دانشگاه فرهنگیان است. روش پژوهش آمیخته می باشد؛ برای شناسایی ویژگی های فوق برنامه از روش تحقیق کیفی مبتنی بر نظریه داده بنیاد و برای اعتباربخشی الگو، از روش کمی استفاده شده است. جامعه مورد بررسی و حجم نمونه در بخش کیفی شامل: (1) سندتحول و کلیه مفاد مربوط به تربیت معلم و فوق برنامه این سند می باشد، (2) از اسناد دانشگاه فرهنگیان؛ 3 سند و (3) مطلعان کلیدی؛ 12 نفر به صورت هدفمند انتخاب شده اند. در بخش کمی؛ از گروه خبرگان به صورت هدفمند 14 نفر، انتخاب شده اند. ابزار گردآوری داده ها در بخش کیفی شامل: چک لیست و مصاحبه های نیمه ساختاریافته بوده و برای تجزیه و تحلیل داده ها، از رهیافت نظامند: کدگذاری باز، کدگذاری محوری و کدگذاری انتخابی استفاده گردیده است. برای روایی تحلیل محتوا از معیارهای ارزیابی گلیزر و اشتراوس، و برای افزایش پایایی، خودارزیابی توسط پژوهشگر انجام شد. اعتباربخشی الگو از طریق پرسشنامه محقق ساخته انجام گرفته است. روایی محتوایی پرسشنامه، توسط استاد راهنما و مشاوران مورد تایید قرار گرفت و ضریب پایایی به روش الفای کرونباخ 91/0 بدست آمد. داده های کمی، با استفاده از آمار توصیفی و غیرپارامتریک مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته اند. یافته ها نشان می دهد الگوی ارایه شده فعالیت های فوق برنامه دانشگاه فرهنگیان، دارای 18 ویژگی می باشد. پس از استخراج ویژگی ها، ده عنصر فعالیت های فوق برنامه، مبتنی بر دیدگاه اکر، طراحی شد. بر اساس نتایج، پیشنهاد شد برنامه های درسی رسمی و فعالیت های فوق برنامه رشته آموزش ابتدایی در جهت رشد حرفه ای دانشجومعلمان ادغام گردد؛ و بخشی از طراحی و اجرای فعالیت ها به دانشجومعلمان محول گردد.

این پژوهش به منظور طراحی برنامه درسی مبتنی بر شایستگی در مقطع کارشناسی رشته آموزش ابتدایی در سال تحصیلی 87-86 انجام شده است. روش این تحقیق زمینه ای است. جامعه آماری این پژوهش را سه گروه تشکیل می دهند که عبارتند از: کلیه اعضای هیات علمی و مدرسینی که در رشته آموزش ابتدایی در دانشگاه های آزاد اسلامی خراسان بزرگ (خراسان شمالی، رضوی، جنوبی/ منطقه 9 دانشگاه آزاد اسلامی) در سال تحصیلی 87-86 تدریس می نمایند، معلمان خبره مقطع ابتدایی شهرستان مشهد که توسط اداره کل آموزش و پرورش این شهرستان در سال های 1380 تا 1386 بعنوان معلم نمونه مقطع ابتدایی در سطح نواحی هفت گانه مشهد معرفی شده اند، کلیه فارغ التحصیلان مقطع کارشناسی (کارشناسی ناپیوسته) آموزش ابتدایی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تربت حیدریه در سال های 1380 تا 1386. جهت برآورد حجم نمونه در این پژوهش از فرمول تعیین حجم نمونه کرجسی و مورگان استفاده شده است. به منظور نمونه گیری در این پژوهش از روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای استفاده شده است. ابزار تحقیق، پرسشنامه محقق ساخته است. نتایج پژوهش های حاضر بیانگر این است که شایستگی های مورد نیاز یعنی دانش های عمومی، دانش های تخصصی (تربیتی)، توانایی های عمومی، توانایی های ذهنی، مهارت ها و توانایی های تخصصی (تربیتی)، گرایش ها اعتقادات و نگرش های عمومی، گرایش ها اعتقادات و نگرش های تخصصی (تربیتی) از دیدگاه هر سه گروه مورد تایید قرار گرفت. و بر همین اساس نیز نسبت به طراحی مدل برنامه درسی مبتنی بر شایستگی رشته آموزش ابتدایی در مقطع کارشناسی اقدام گردید.

دانش محتوای آموزشگری، تاثیر مهم و بسیار زیادی بر طراحی و اجرای تدریس معلمان در مدرسه دارد. بنابراین، در وضعیت فعلی، توسعه و کارآیی این دانش، روابط آن با کیفیت آموزش و تاثیر آن بر فرایندهای یادگیری، نیاز به بررسی دقیق این دانش دارد. بر این اساس، هدف پژوهش حاضر، ساخت مقیاسی برای سنجش دانش محتوای آموزشگری دانشجو معلمان رشته آموزش ابتدایی و تعیین روایی آن بود. روش پژوهش، توصیفی است. جامعه آماری شامل کلیه دانشجو معلمان رشته آموزش ابتدایی دانشگاه های فرهنگیان بود. ابتدا، با مطالعه پیشینه پژوهش، به استخراج مولفه ها و تدوین مقیاس اقدام شد. نمونه ای 203 نفری از دانشجویان، 120 زن و 83 مرد پرسش نامه را به صورت برخط تکمیل کردند. ابتدا، با مطالعه ادبیات تحقیق، به استخراج مولفه ها و ترکیب آن پرداخته شد. سپس برای تعیین همبستگی بین مولفه ها و روایی مقیاس از ضریب همبستگی پیرسون و تحلیل عاملی تاییدی استفاده شد و از آلفای کرونباخ (معادل 90/0) برای بررسی پایایی استفاده گردید. یافته های پژوهش نشان داد که بین مولفه های مقیاس، رابطه همبستگی مثبت و معناداری وجود دارد و مقیاس از روایی محتوایی قابل قبولی برخوردار است، روایی سازه نیز با استفاده از تحلیل عاملی اکتشافی به روش مولفه های اصلی تعیین شد. در نهایت مقیاس به صورت سه مولفه اصلی دانش برنامه درسی، دانش یادگیرنده و دانش تدریس راهبردها تعیین شد. لذا می توان بیان داشت که مقیاس دانش محتوای آموزشگری در جامعه ایران دارای روایی مناسب می باشد و در موقعیت ها و پژوهش های سازمانی مربوط به دانش محتوای آموزشگری قابل استفاده است.